मुंबई : दिवाळीच्या सणात फटाक्यांची आतषबाजी करताना होणाऱ्या आगीच्या घटनांमध्ये वाढ होत असल्याने प्रशासनाने आता कडक पावले उचलण्यास सुरुवात केली आहे. मुंबई आणि ठाणे परिसरात रॉकेट तसेच हवेत उडणाऱ्या फटाक्यांवर निर्बंध घालण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे. ठाणे जिल्ह्यात तर रॉकेट फटाक्यांच्या वापरावर संपूर्ण बंदी लागू करण्यात आली असून नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्यांवर कायदेशीर कारवाई केली जाणार आहे.

ठाणे जिल्ह्यातील विविध भागांमध्ये अलीकडच्या काळात आगीच्या अनेक घटना घडल्या आहेत. या घटनांमुळे नागरिकांच्या सुरक्षिततेचा प्रश्न ऐरणीवर आला आहे. विशेषतः रॉकेट आणि हवेत उडणाऱ्या फटाक्यांमुळे इमारती, दुकाने आणि ज्वलनशील वस्तूंना आग लागण्याचा धोका लक्षात घेऊन जिल्हा प्रशासनाने हा निर्णय घेतला आहे.

9 नोव्हेंबरपासून ठाणे जिल्ह्यात बंदी लागू

ठाणे जिल्हाधिकारी तथा जिल्हा आपत्ती व्यवस्थापन प्राधिकरणाचे अध्यक्ष डॉ. श्रीकृष्ण पांचाळ यांनी यासंदर्भात आदेश जारी केले आहेत. त्यानुसार 9 नोव्हेंबर 2026 रोजी रात्री 12.01 वाजल्यापासून 8 जानेवारी 2027 रोजी रात्री 11.59 वाजेपर्यंत रॉकेट आणि हवेत उडणाऱ्या तत्सम फटाक्यांच्या वापरावर बंदी राहणार आहे.हा आदेश संपूर्ण ठाणे जिल्ह्याच्या महसुली हद्दीत लागू असेल. सार्वजनिक ठिकाणांसह खासगी जागा, इमारतींच्या गच्च्या, बाल्कनी, आवार आणि निवासी परिसरातही या फटाक्यांचा वापर करता येणार नाही.

फटाक्यांमुळे आगीचा धोका; प्रशासनाने घेतला निर्णय

जिल्ह्यात आतापर्यंत 11 वेगवेगळ्या ठिकाणी आगीच्या घटना नोंदवण्यात आल्या आहेत. काही ठिकाणी नागरिकांकडून हातात रॉकेट धरून फटाके उडवले जात असल्याचेही समोर आले आहे. हवेत उडणाऱ्या फटाक्यांचे जळते अवशेष इमारतींच्या खिडक्या, गॅलरी किंवा ज्वलनशील वस्तूंवर पडल्यास मोठी दुर्घटना घडू शकते. त्यामुळे संभाव्य जीवित आणि वित्तहानी टाळण्यासाठी प्रशासनाने निर्बंध लागू केले आहेत.

आदेश मोडल्यास कठोर कायदेशीर कारवाई

या निर्णयाची अंमलबजावणी करण्याची जबाबदारी पोलीस प्रशासन, स्थानिक स्वराज्य संस्था आणि अग्निशमन विभागावर सोपवण्यात आली आहे. गृहनिर्माण संस्थांनाही रहिवाशांना या आदेशाची माहिती देण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.बंदीचे उल्लंघन करणाऱ्यांविरोधात आपत्ती व्यवस्थापन अधिनियम 2005 मधील कलम 51 आणि 60 अंतर्गत कारवाई केली जाणार आहे. मात्र, इतर प्रकारचे फटाके प्रचलित कायदे, न्यायालयीन निर्देश आणि संबंधित प्राधिकरणांच्या नियमांच्या अधीन राहून वापरता येतील.

मुंबईतही रॉकेट फटाक्यांवर निर्बंध येण्याची शक्यता

ठाण्यापाठोपाठ मुंबईतही रॉकेट फटाक्यांच्या वापरावर बंदी घालण्याच्या हालचाली सुरू आहेत. मुंबई महानगरपालिका प्रशासनाकडून यासंदर्भात अधिकृत परिपत्रक लवकरच जारी होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. त्यामुळे मुंबईकरांनाही रॉकेट फटाक्यांच्या वापराबाबत नियमांचे पालन करावे लागू शकते.

ठाण्यात 17 मजली इमारतीला भीषण आग

दरम्यान, ठाण्यातील वागळे इस्टेट परिसरातील रहेजा गार्डन संकुलातील रहेजा कार्लाइन या 17 मजली इमारतीला नुकतीच भीषण आग लागली होती. रात्री साडेआठच्या सुमारास आठव्या मजल्यावरील एका घरात लागलेली आग काही वेळातच 14 व्या मजल्यापर्यंत पोहोचली. या घटनेत सुमारे 50 रहिवासी इमारतीत अडकले होते. ठाणे अग्निशमन दल आणि टीडीआरएफच्या पथकांनी बचावकार्य करत सर्व रहिवाशांची सुखरूप सुटका केली.

वसई-विरारमध्ये एकाच कालावधीत 24 ठिकाणी आगीच्या घटना

वसई-विरार शहरातही दिवाळीच्या काळात आगीच्या घटनांमध्ये मोठी वाढ झाल्याचे समोर आले आहे. 8 नोव्हेंबरच्या सकाळपासून 9 नोव्हेंबरच्या पहाटेपर्यंत शहरात तब्बल 24 ठिकाणी आग लागल्याच्या घटना घडल्या. गॅस सिलिंडर, निवासी इमारती, कारखाने, वाहने, लाकडाचे ढीग आणि कचऱ्याच्या ठिकाणी आगीच्या घटना नोंदवण्यात आल्या.

याशिवाय नालासोपारा-विरारदरम्यान भूमिगत रेल्वे केबलला आग लागल्याने सिग्नल यंत्रणेत बिघाड झाला. याचा परिणाम पश्चिम रेल्वेच्या लोकल वाहतुकीवरही झाला. या दुर्घटनांमध्ये दोघेजण किरकोळ भाजले, तर औद्योगिक परिसरात अडकलेल्या 32 वर्षीय मनोज वर्मा यांची अग्निशमन दलाच्या जवानांनी सुरक्षित सुटका केली.

एकंदरीत, दिवाळीच्या उत्सवात नागरिकांची सुरक्षितता लक्षात घेऊन प्रशासनाने रॉकेट फटाक्यांबाबत कठोर भूमिका घेतली आहे. त्यामुळे नागरिकांनी लागू असलेल्या नियमांचे पालन करून संभाव्य दुर्घटना टाळण्यासाठी सहकार्य करणे आवश्यक आहे.